Schone omgeving - Minder criminaliteit

Een vervuilde omgeving zorgt voor meer criminaliteit!

Midden jaren ’90 startte de gemeente New York een initiatief waarbij graffiti en straatvuil direct werden verwijderd. In de jaren na de start van deze aanpak daalde het misdaadcijfer voor kleine criminaliteit drastisch.

Tot voor kort was deze theorie nog niet wetenschappelijk bewezen, eind vorig jaar brachten drie Nederlandse wetenschappers daar verandering in.

Onomstotelijk werd bewezen dat rommel op straat, graffiti, niet teruggebrachte winkelwagentjes etc., aanzet tot andere normovertredingen en zelfs stelen. Er was al bekend dat mensen sneller rommel op de grond gooien in een omgeving waar al rommel op de grond ligt. Maar gooien mensen ook sneller rommel op de grond in een omgeving waar ze zien dat een andere norm werd overtreden, bijvoorbeeld een omgeving met graffiti?

Om dit na te gaan werden gedurende vier weken reclamefolders bevestigd aan de sturen van fietsen die werden geparkeerd in een steeg in Groningen. Na twee weken werden de schone muren van de steeg bespoten met graffiti. In de situatie van de met graffiti bespoten muur bleek 69% van de fietsers de folder op de grond te gooien; bij een schone muur was dat slechts 33%.

Het experiment werd herhaald, maar dan zagen mensen in plaats van graffiti niet teruggebrachte winkelwagentjes of ze hoorden vuurwerk afgestoken worden in een periode waarin dit niet mocht. Alle experimenten hadden dezelfde uitkomst: mensen overtreden sneller normen of regels als zij observeren dat andere mensen een regel of norm hebben overtreden.

Maar leidt een omgeving met graffiti of rommel op straat ook tot meer criminaliteit? Het experiment hiervoor ging als volgt: er werd een envelop half in de brievenbus gehangen. Door het venstertje in de envelop was duidelijk te zien dat er een briefje van 5 euro in zat. Vervolgens bleek dat bij graffiti op en rond de brievenbus 27% van de voorbijgangers het geld in eigen zak steekt, maar bij een brievenbus zonder graffiti doet slechts 13% dat.

Als je wilt dat normen en regels meer invloed hebben op mensen, zul je ten eerste het “waarom” van normen duidelijk moeten uitleggen. Het gooien van rommel op straat moet bij mensen leven als het “verpesten” van de leefomgeving van andere mensen”, niet alleen maar als “het mag niet”. Ten tweede, normen zijn er om het groepsbelang te beschermen dus als je wilt dat ze invloed hebben op mensen, moet je zorgen dat mensen zich onderdeel voelen van die groep. Je gooit veel minder snel een leeg blikje in een straat als je de inwoners van de buurt kent. Dus stimuleer het buurtgevoel bij inwoners. Als laatste, zoals blijkt uit de experimenten: zorg dat sporen van normovertredend gedrag zoals rommel en graffiti snel verwijderd worden.

Meer informatie over dit onderzoek vindt u op: http.//www.rug.nl/staff/k.e.keizer/index